سفارش غول‌آسای اپل و OpenAI به TSMC؛ پیش‌خرید تراشه‌های ۱.۶ نانومتری A16 برای نسل بعدی هوش مصنوعی

رقابت غول‌های فناوری بر سر سخت‌افزار و زیرساخت‌های پردازشی هوش مصنوعی به نقطه‌ای تاریخی رسید. بر اساس جدیدترین گزارش‌های موثق صنعت نیمه‌هادی، اپل (Apple) و OpenAI ظرفیت تولید تراشه‌های لیتوگرافی ۱.۶ نانومتری (A16) بزرگ‌ترین سازنده تراشه جهان یعنی TSMC را به صورت پیش‌خرید رزرو کرده‌اند.

این اقدام استراتژیک نشان‌دهنده تغییر فاز رقابت از "نرم‌افزار هوش مصنوعی" به "طراحی اختصاصی چیپست‌های فوق‌پیشرفته" است تا وابستگی به تأمین‌کنندگان ثالث مانند انویدیا کاهش یافته و بازدهی مدل‌های هوش مصنوعی چندبرابر شود.

---

لیتوگرافی A16 چیست و چه تحولی ایجاد می‌کند؟

فرآیند A16 (معادل ۱.۶ نانومتر) نود بعدی TSMC پس از لیتوگرافی ۲ نانومتری (N2) است که انقلابی در معماری نیمه‌هادی‌ها به شمار می‌رود. مهم‌ترین نوآوری در تراشه‌های A16، استفاده از فناوری Super PowerRail (SPR) یا همان سیستم تغذیه توان از پشت (Back-side Power Delivery Network) است.

در تراشه‌های متداول، خطوط انتقال برق و خطوط سیگنال داده در یک سمت ویفر سیلیکونی قرار دارند که باعث شلوغی و اتلاف انرژی می‌شود. اما فناوری Super PowerRail انتقال برق را کاملاً به پشت ویفر منتقل می‌کند.

🌟 4 مزیت کلیدی تراشه‌های A16 TSMC

1. افزایش ۱۰ درصدی سرعت پردازش: در ولتاژ یکسان نسبت به نود N2P.
2. کاهش ۱۵ تا ۲۰ درصدی مصرف انرژی: ارائه فرکانس یکسان با توان مصرفی بسیار کمتر.
3. افزایش ۱.۱ برابری تراکم ترانزیستورها: امکان جا دادن میلیاردها ترانزیستور بیشتر در همان ابعاد چیپ.
4. تغذیه مستقیم ترانزیستورها (Direct Power Coupling): جلوگیری از افت ولتاژ و داغ شدن شدید پردازنده در بار کاری سنگین AI.

---

چرا OpenAI به دنبال تراشه اختصاصی خود رفته است؟

تا کنون، شرکت OpenAI برای آموزش و اجرای مدل‌های بزرگ زبانی (LLM) مانند GPT-4o و مدل‌های استدلالی مانند o1 و o3 وابسته به پردازنده‌های گرافیکی انویدیا (NVIDIA H100/B200) بود. اما دو چالش اصلی یعنی قیمت فوق‌العاده بالا و محدودیت عرضه انویدیا، سام آلتمن را بر آن داشت تا تیم اختصاصی طراحی چیپست ایجاد کند.

همکاری OpenAI با TSMC و سفارش تراشه‌های A16 به OpenAI این امکان را می‌دهد که چیپست‌های شتاب‌دهنده اختصاصی (AI ASIC) خود را کاملاً بر اساس نیازهای الگوریتم‌های هوش مصنوعی خود بهینه‌سازی کند و هزینه ابری سرویس‌هایش را به‌شدت کاهش دهد.

---

برنامه اپل؛ تسلط کامل بر پردازش محلی Apple Intelligence

شرکت اپل نخستین مشتری رسمی نودهای پیشرفته TSMC (مانند ۳ نانومتر) بوده است و اکنون با رزرو ظرفیت A16، قصد دارد چیپست‌های نسل آینده سری A (برای آیفون‌ها) و سری M (برای مک‌بوک‌ها و سرورهای پردازش ابری Private Cloud Compute) را به این فناوری مجهز کند.

با قرارگیری این تراشه‌ها در آیفون‌های آینده، پردازش مدل‌های سنگین هوش مصنوعی و چت‌بات‌ها کاملاً روی خود دستگاه (On-Device) و بدون نیاز به اینترنت اجرا خواهند شد.

---

مقایسه نودهای جدید TSMC

---

جمع‌بندی و چشم‌انداز آینده

پیش‌خرید بی‌سابقه ظرفیت تراشه‌های ۱.۶ نانومتری TSMC توسط اپل و OpenAI پیامی روشن دارد: برنده اصلی در نبرد هوش مصنوعی کسی است که سخت‌افزار اختصاصی‌تر، سریع‌تر و کم‌مصرف‌تری داشته باشد.

برای استفاده از جدیدترین سرویس‌ها و اکانت‌های هوش مصنوعی بین‌المللی مانند OpenAI، می‌توانید به بخش خدمات ارز دیجیتال و هوش مصنوعی میهن‌پین مراجعه کنید.